Αισθητικές Μηχανές: Τεχνητή Νοημοσύνη, εικόνα και κρίσεις της αναπαράστασης

Στο δοκίμιό του για την τεχνική αναπαραγωγιμότητα του έργου τέχνης, ο Walter Benjamin έδειξε ότι η τεχνολογία δεν μεταβάλλει μόνο τις μορφές της τέχνης αλλά και τον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται ιστορικά η ανθρώπινη αισθητηριακή αντίληψη. Η αισθητική, με αυτή την έννοια, δεν αφορά πρωτίστως τη θεωρία του ωραίου ή της τέχνης, αλλά το πεδίο της αίσθησης: τη σωματική, γνωσιακή και τεχνικά διαμεσολαβημένη εμπειρία του αισθητηρίου. Έτσι, οι μηχανές αναπαραγωγής της νεωτερικότητας δεν παρήγαγαν απλώς νέες εικόνες, αλλά νέες μορφές έκθεσης, σοκ, προσοχής και αισθητηριακής νάρκωσης. Η παραγωγική τεχνητή νοημοσύνη και τα μοντέλα text-to-image ριζοσπαστικοποιούν αυτή την κρίση της αναπαράστασης. Η εικόνα παύει να λειτουργεί ως ίχνος ενός αντικειμένου στον φυσικό κόσμο και μετατρέπεται σε προϊόν στατιστικής συναρμολόγησης μέσα από έναν «λανθάνοντα χώρο» δισεκατομμυρίων δεδομένων. Αν, όπως στον μύθο του Πυγμαλίωνα, η αναπαράσταση επιδιώκει να αποκτήσει ζωή, η τεχνητή νοημοσύνη παράγει εικόνες που δεν αναπαριστούν απλώς τον κόσμο, αλλά αναδιατάσσουν τις συνθήκες υπό τις οποίες κάτι μπορεί να εμφανιστεί ως ορατό, αισθητό, πιθανό ή αληθοφανές.

Η θεματική προσκαλεί εργασίες που εξετάζουν τη δημιουργία, την εικόνα και την αναπαράσταση στην εποχή των αισθητικών μηχανών, εκεί όπου η σχέση δημιουργού και δημιουργήματος μετατοπίζεται από την καλλιτεχνική πρόθεση προς κυκλώματα δεδομένων, παρατήρησης, πρόβλεψης και αισθητηριακής οργάνωσης.